"Ook zo gevoelig?"

Overprikkeling en eigenwaarde
De aanpak van hsk’s* is er op gericht overprikkeling te verminderen en onnodige overprikkeling te voorkomen. Dit betekent dat je als begeleider van een hsk stuurt in de hoeveelheid prikkels van buitenaf die op het kind af kunnen komen en probeert de hoeveelheid prikkels van binnenuit te verminderen door erover in gesprek te gaan met het kind. Heel jonge kinderen zijn nog niet in staat om te gaan met overprikkeling en dat doen ouders meestal als vanzelf voor hen. Vanaf een jaar of 4 kunnen kinderen gaan leren hoe ze zichzelf kunnen redden. Volwassenen moeten hen daarin sturen en het voorbeeld geven. Voor hsk’s geldt dit des te meer. Ouders en leerkrachten zijn belangrijk in dit leerproces doordat zij kunnen sturen in de positieve en negatieve ervaringen die hsk’s opdoen. Als je kind eenmaal naar school gaat en een eigen sociaal leven krijgt, zal je kind vaker in situaties terechtkomen die moeilijk zijn. Gedurende deze fase heeft je kind je steun/aanmoeding nodig om zichzelf door deze situaties heen te slaan en ervan te leren. Praat met je kind over zijn gevoelens en doe ze niet af als aanstellerij of onzin. Een andere belangrijke taak van volwassenen is het relativeren van negatieve ervaringen en het aanmoedigen van de positieve. Stel zelf ook geen te hoge verwachtingen aan je kind. Goede schoolresultaten zijn voor de toekomst minder belangrijk dan een goede eigenwaarde. Bij hsk’s is het vaak noodzakelijk de eigenwaarde bewust op te krikken door hen de dingen die wel goed gaan ook echt als successen te laten ervaren. Iedere overwinning, hoe klein ook, is belangrijk. Benadruk de activiteiten waarin het kind goed is en moedig dat aan. Probeer bijv. een buitenschoolse activiteit te zoeken waar je kind haar eigen interesses kwijt kan of waar het goed in is.

Aan- en bijsturen
In overprikkelde toestand zijn hsk’s over het algemeen moelijk “aanstuurbaar”, je kunt niet meer tot hen doordringen. Straf geven of vermanend toespreken maakt de overprikkeling door de extra stress alleen maar erger. Las liever een time-out in en kom er later op terug. Of houdt ze gewoon een poosje stevig vast als troost. Bedenk als je kind weer rustig is samen een strategie om de volgende keer dat dezelfde situatie zich voordoet, het anders (minder overrpikkend) aan te pakken. Het is niet zo dat je hsk’s geen kritiek moet geven. Ook hsk’s moeten leren hiermee om te gaan. Wel is het belangrijk de kritiek op een opbouwende manier te brengen om extra stress te vermijden. Leg uit hoe leerkrachten je kind kunnen helpen en besteed niet teveel aandacht aan het “anders” zijn. Extra aandacht aan “probleemgedrag” op het moment dat ze overprikkeld zijn, werkt meestal averechts.

Ook in niet overprikkelde toestand, is het vaak moeilijk de aandacht van je kind te trekken. Ze horen je wel maar ze zijn in gedachten zo bezig met andere dingen, dat het niet echt tot hen doordringt. Dit is geen onwil. Probeer op een rustige manier hun aandacht te trekken, loop naar hen toe en maak oogcontact en raak ze even aan. Door hard te gaan praten of boos te worden, maak je ze juist aan het schrikken en horen ze helemaal niet meer wat je te zeggen hebt.

Sociale ondersteuning.
Het is belangrijk je kind te ondersteunen en te coachen in het sociale gebeuren omdat dit vaak niet vanzelf gaat. Praat met de leerkrachten over het gedrag op school en probeer knelpunten op tijd te signaleren. Voor hsk's geldt nog meer dan voor andere kinderen, dat ze goed geaard** door het leven gaan. Als ze goed geaard zijn, zijn ze minder snel overprikkeld, zitten ze beter in hun vel, zijn ze zelfverzekerder. Zo'n kind zal ook gemakkelijker contact met leeftijdsgenootjes maken en minder snel afhaken bij het sociale gebeuren.

Wat vertel je je kind.
Labels kunnen nuttig zijn maar je ook in de weg zitten. Hoog sensitiviteit is dan weliswaar een neutraal label, het blijft een label. Wees voorzichtig hiermee. Je kind kan het opvatten dat het een ziekte heeft (zoals adhd). Het gevaar is ook dat je kind het hoog sensitief zijn als excuus gaat gebruiken. Zeggen `Ik ben nu eenmaal zo`en niets probeert te veranderen. Het is aan jou de taak om het kind weliswaar respect voor zichzelf en de eigenheid te leren, maar het tegelijkertijd de stimulans te geven zichzelf te ontplooien.

Overtuig jezelf.
Tenslotte, overtuig jezelf ervan dat het geen negatieve eigenschap is en dwing jezelf in neutrale termen erover te praten/denken. Als je zelf gelooft dat er iets schort aan je kind, breng je dit onherroepelijk ook over.

*hsk: Hoog Sensitief Kind.
**geaard: in contact met je lichaam, je innerlijk en stevig verankerd in de realititeit.